Kazimierz Brakoniecki Ostre Bardo
Maria Jentys-Borelowska Moja Eliza
Konrad Liskowacki Pomurnik
Tomasz Majzel Święty spokój
Anna Maria Mickiewicz Po Sokratesie. Wiersze nie tylko filozoficzne
Gustaw Rajmus Angst
Karol Samsel Autodafe 9
Krzysztof Wacławiec W Pasie Oriona
Maria Bigoszewska Gwiezdne zwierzęta
Jan Drzeżdżon Rotardania
Anna Frajlich Pył [wiersze zebrane. tom 3]
Tomasz Hrynacz Corto muso
Jarosław Jakubowski Żywołapka
Wojciech Juzyszyn Efemerofit
Bogusław Kierc Nie ma mowy
Andrzej Kopacki Agrygent
Zbigniew Kosiorowski Nawrót
Kazimierz Kyrcz Jr Punk Ogito na grzybach
Artur Daniel Liskowacki Zimno
Grażyna Obrąpalska Poprawki
Jakub Michał Pawłowski Agrestowe sny
Uta Przyboś Coraz
Gustaw Rajmus Królestwa
Rafał Sienkiewicz Smutny bóg
Karol Samsel Autodafe 8
Karol Samsel Cairo Declaration
Andrzej Wojciechowski Nędza do całowania
copyright © https://sztukater.pl 2026
Tom „Życie codzienne podczas wojny opodal” autorstwa Andrzeja Kopackiego to książka niezwykła — z pozoru skromna, zbudowana z krótkich form, miniatur i notatek, a jednak niosąca ze sobą rozległą refleksję o świecie współczesnym. Autor buduje literacki atlas codzienności, w którym rzeczy pozornie banalne — przedmioty domowe, jedzenie, drobne sytuacje czy obserwacje — stają się punktem wyjścia do rozważań o ludzkiej naturze, pamięci, przemijaniu i niepokoju epoki. Już sam spis treści pokazuje tę strategię: obok tekstów o przedmiotach („Pincetka”, „Waga, odważniki”), pojawiają się utwory o jedzeniu („Kawa”, „Edam”, „Cukinie”) czy o wydarzeniach z codzienności („Życie codzienne podczas wojny opodal”).
Kopacki posługuje się formą krótkiej prozy poetyckiej lub wiersza narracyjnego. Teksty są często minimalistyczne, oparte na jednym obrazie lub pomyśle, ale dzięki ironii i filozoficznej refleksji nabierają wieloznaczności. W utworze otwierającym książkę, „Śpi”, autor opisuje człowieka jakby był jednym z gatunków w atlasie stworzeń — istotą zdolną do agresji, pychy i samozachwytu. Ta quasi-naukowa perspektywa demaskuje ludzkie przywary i pokazuje, że cywilizacja niekoniecznie oddziela nas od pierwotnych instynktów.
Jedną z największych zalet książki jest sposób, w jaki autor potrafi wydobyć sens z drobiazgów. W tekstach o przedmiotach codziennego użytku pojawia się nostalgia i refleksja nad pamięcią. Wspomnienia dzieciństwa, stare przedmioty znalezione na strychu czy drobne artefakty z przeszłości stają się metaforą czasu. Kopacki pokazuje, że rzeczy nie są martwe — noszą w sobie ślady doświadczeń, relacji i emocji. Dzięki temu czytelnik ma wrażenie, że zwyczajny świat nabiera głębi, a każdy detal może stać się pretekstem do opowieści.
Autor często sięga po ironię i humor, choć jest to humor raczej gorzki niż lekki. Doskonałym przykładem są teksty z cyklu „Ludzie ze spiżarni”, w których produkty spożywcze zostają przedstawione jak ludzkie postaci z własnymi charakterami i historiami. Ser Edam, papryczka chili czy groszek otrzymują cechy osobowości i role społeczne — bywają uwodzicielskie, melancholijne, zarozumiałe albo nieco zagubione. Ten zabieg antropomorfizacji działa jak literacka gra: z jednej strony bawi, z drugiej odsłania mechanizmy ludzkich zachowań i stereotypów.
Ważnym wątkiem tomu jest także napięcie między zwyczajnością życia a dramatycznymi wydarzeniami współczesnego świata. W części zatytułowanej „Życie codzienne” autor zestawia rutynę dnia — zakupy, rozmowy, drobne obowiązki — z informacjami o wojnie, która toczy się gdzieś niedaleko. Kontrast jest uderzający: podczas gdy ludzie piją kawę, planują dzień czy oglądają telewizję, gdzieś indziej spadają rakiety. Ten dysonans tworzy poczucie niepokoju i moralnej ambiwalencji. Kopacki nie moralizuje wprost, ale pokazuje, jak łatwo człowiek przyzwyczaja się do tragedii, jeśli nie dotyka ona go bezpośrednio.
Styl autora jest oszczędny, lecz bardzo precyzyjny. W wielu miejscach widać zamiłowanie do językowej gry, paradoksu i literackiej aluzji. Kopacki chętnie nawiązuje do tradycji europejskiej kultury — pojawiają się odniesienia filozoficzne, literackie czy historyczne. Jednocześnie jego teksty pozostają zakorzenione w konkretnej codzienności: w mieszkaniu, kuchni, sklepie czy w rozmowie przy stole. Dzięki temu książka łączy dwa porządki — refleksję intelektualną i doświadczenie zwykłego życia.
Warto także zwrócić uwagę na strukturę całego tomu. Nie jest to zbiór uporządkowany według klasycznej narracji — raczej mozaika fragmentów, notatek i miniatur. Autor sam sugeruje arbitralność takiego układu, podkreślając, że teksty przypominają „rudisy”, czyli surowe notatki, z których czasem powstają wiersze.
Ta fragmentaryczność nie jest jednak wadą; przeciwnie, oddaje charakter współczesnego doświadczenia — poszarpanego, pełnego dygresji i nagłych skojarzeń.
„Życie codzienne podczas wojny opodal” to książka wymagająca uważnego czytania. Nie oferuje prostej fabuły ani jednoznacznych wniosków. Zamiast tego proponuje serię krótkich iluminacji — momentów, w których zwykła rzeczywistość odsłania swoją filozoficzną głębię. Kopacki przypomina, że w drobnych gestach, przedmiotach i sytuacjach kryje się opowieść o kondycji współczesnego człowieka.
Tom Andrzeja Kopackiego jest literackim eksperymentem, który łączy poezję, esej i miniaturę prozatorską. To książka o codzienności, ale także o pamięci, niepokoju współczesności i o ludzkiej potrzebie nadawania sensu rzeczom pozornie nieistotnym. Dzięki inteligentnemu humorowi, refleksyjności i językowej precyzji „Życie codzienne podczas wojny opodal” pozostaje lekturą, która skłania do zatrzymania się i spojrzenia na zwykły świat z nowej perspektywy.
Buchbooks
Andrzej Kopacki Życie codzienne podczas wojny opodal — http://www.wforma.eu/zycie-codzienne-podczas-wojny-opodal.html
